ශී්ර ලංකාවේ කොළඹට අමතරව අනෙක් සෑම ප්රදේශයකම චීන පුද්ගලයින් වැඩි ප්රමාණයක් සේවයන්හි යෙදී සිටිනවා. පහුගිය දවස්වල චීනයේ වුහාන් වලින් අලුත් කොරෝනා වෛරසයක් බිහිවුනා. නිව්මෝනියාව වැළඳීමෙන් මරණය ලඟාකරවන මෙම වෛරසය තවමත් පරීක්ෂණ පැවැත්වෙන දෙයක්. ලෝකේ පුරා විවිධ මට්ටමින් දැන් මෙම වෛරසය පිලිබද පරීක්ෂා කරනවා.
01. වෛරසය වැඩිපුරම පැතිරිලා තියෙන්නේ කොහෙද?
මේ වන විට මෙම වෛරසය වැඩිපුරම පැතිරිලා තියෙන්නේ චීනයේ වුහාන් පළාතේ. වුහාන් ඉඳලා තායි රටට ගිය සංචාරකයෝ දෙදෙනෙකුගෙනුත් මෙම වෛරසය වාර්තා වෙලා තියෙනවා. ඒ වගේම හොංකොං සහ ජපානයට චීනෙන් ගිය සංචාරකයින් දෙදෙනෙකුගෙනුත් මෙම වෛරසය වාර්තා වෙලා තියෙනවා. ඒ හැර තවම චීනේ ගොඩක් දුරට මේ වෛරසය පැතිරිලා නැහැ. මෙය මිනිසාගෙන් තවත් මිනිසෙකුට බෝ වෙනවාද යන්න ගැන තවමත් සොයාගෙන නැහැ. වුහාන් වල මාළු මාකට් එකකට ගිය පිරිසෙන් වැඩි පිරිසක් තමයි මෙම වෛරසයට වැඩිපුර භාජනය වෙලා තියෙන්නෙ.
02. මෙහි රෝග ලක්ෂණ මොනවාද?
සාමාන්ය ඉන්ෆ්ලුවන්සා වෛරසයක් විදිහටම, කැස්ස සෙම ගතිය, ඔළුව බර ගතිය, උණ ඔලුවෙ කැක්කුම ඇඟපත වේදනාව ආදී රෝග ලක්ෂණ මේ කොරෝනා වෛරසය වැළඳුන අයටත් එනවා. මේ අලුත් වෛරසයට තවමත් බෙහෙතක් හරියටම හොයාගෙන නැහැ. ඒ නිසා දැනට තියෙන වේදනා නාශක ආදියෙන් වේදනාව අඩුකරගන්නවා හැර වෙනත් පැහැදිලි විසඳුමක් මේ වෛරසය වැළඳුන අයට දෙන්නට නැහැ.
03. මේ වෛරසයෙන් මොකද්ද වෙන්නේ?
මේ වෛරසය ආසාදනය වුනාම පෙනහලු දරුණු විදිහට ආසාදනය වීමෙන් නිව්මෝනියා තත්වයක් ඇතිවෙනවා. මේ නිසා වයස වැඩි දුර්වල පුද්ගලයින්ට වැඩිපුර බලපානවා. දැනට මේ වෛරසය වැළඳිලා කියලා සොයාගෙන තියෙන්නේ චීනයේ වුහාන් පළාතේ 40 දෙනෙකුට විතරයි. ඒත් මේ වෛරසය තවත් පැතිරෙයි කියලා ලොව වටේම සෞඛ්ය බලධාරින් බියෙන් පසුවනවා.
04. ගුවන් තොටුපල ආශ්රිතව උණ රෝගීන් සොයන්නෙ කොහොමද?
චීනයේ අවුරුද්ද පෙබරවාරි මාසයේ යෙදෙන අතර එම අවුරුද්දට ලංකාවේ වගේම ලෝකයේම තැන් තැන් වල වැඩ කරන චීන්නු නැවත චීනයට යනවා. චීනයට ගිහින් සති දෙකක් විතර තියෙන උත්සව කාලේ රිසිසේ ගත කරලා ආයෙත් ඒ වැඩ කරපු රටවලට යනවා. මේ නිසා ලෝකයේ දියුණු රටවල ගුවන් තොටුපල් ආශ්රිතව උණ රෝගීන් සොයන්න විශේෂ වැඩපිළිවෙලවල් දියත් කරලා තියෙනවා. තර්මල් ඉමේජ්, එහෙම නැතිනම් සිරුරේ උෂ්ණත්වය සටහන් වන කැමරා මගින් චීනයේ සිට එන උණ රෝගීන් සොයාගන්නත්, එසේ සොයාගන්නා අය විශේෂයෙන් පරීක්ෂාවට භාජනය කරන්නත් අමරිකාව, කැනඩාව වගේ රටවල් දැනටමත් ක්රියාත්මක වෙලා තියෙනවා.
05. වෛරසය නිසා මරණයට පත්විය හැකිද?
හතලිකට අධික මිනිසුන් ගණනකට දෙසැම්බරයේ සිට මේ දක්වා වෛරසය වැළඳුනත්, එයින් මියගොස් ඇත්තේ දෙදෙනෙකු පමණයි. එහෙත් තවමත් පරීක්ෂණ කෙරෙන නිසා වෛරසය වැළඳීමෙන් ඇතිවන බලපෑම් ගැන හරි පැහැදිලි අදහසක් වෛද්යවරුන්ට නැහැ. මෙතෙක් සොයාගත් වෛරස වලට වඩා වෙනස් මේ වෛරසය ගැන චීනයේ විද්යාඥයින් සහ වෙනත් රටවල විද්යාඥයින්ද එකතු වෙලා පරීක්ෂණ කරනවා. සාමාන්යයෙන් චීනය කියන්නේ එච්චර ලෝකෙට විවෘත රටක් නෙමෙයි. ඒත් මේ අවස්ථාවේ ලෝකේ ඉහළම මට්ටමේ තියෙන වෛද්ය අංශ සමග ඔවුන් වෛරසය ගැන සොයාගත් දත්ත හුවමාරු කරගන්න කටයුතු කරලා තියෙනවා.
06. වෛරස බෝ වුනේ කෙසේද?
මේ වෛරසයත් මීට කලින් මිනිස්සුන්ට මරණීය වෛරස විදිහට ආපු සාර්ස් වෛරසය, එච් එයි වී, වගේ සතුන් අතර තිබුන වෛරස මාදිලියක්. මෙවන් වෛරස කාක්කන්, බල්ලන්, ඌරන්, පූසන් සහ ඔටුවන් යන සතුන්ට ස්වාභාවිකවම වැළඳෙනවා. ඒත් මේක මිනිසුන්ට වැළඳුනා කියලා සොයාගත්ත පළමුවෙනි අවස්ථාව තමයි මේ. මේ වෛරසය කොහොමද සත්තු ගාව තිබිල මිනිස්සුන්ට බෝ වුනේ කියන එක තාමත් හොයාගෙන නැහැ.
07. වෛරස පැතිරෙන්න පුළුවන් ආකාර
සාමාන්ය ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා වෛරසයක් විදිහටම මේ වෛරසය වැළඳුන අයෙක්ගේ කෙළ, සෙම් සොටු බිඳිති ආදිය මගින් ශ්වසන වාතය මගින් තවත් අයෙක්ට වැළඳෙන්නට ඉඩ කඩ තියෙනවා. කහිනකොට, කිවිසුම් යනකොට කුඩා බිඳිති වශයෙන් විසිරෙන ද්රව්ය මේ ඉන්ෆ්ලුවන්සා වෛරස බෝවෙන්න දායක වෙනවා. යම් ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා වෛරසයක් වැළඳුණු කෙනෙක් පාවිච්චි කළ ලේන්සු, ඇල්ලූ බඩුබාහිරාදිය පරිහරණය කිරීමෙනුත් මේ වෛරසය බෝවෙන්න පුළුවන්. නිතරම අත් පිරිසිදුව තබාගැනීම, බෝවෙන ඉන්ෆ්ලුවන්සා වලින් ගැලවෙන්න හොඳ මගක් වෙනවා. ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා බෝවීම පහසුවෙන් සිද්ධ විය හැකි නිසා සෞඛ්ය කාර්යය මණ්ඩලත් මේ හරහා දැඩි අවදානමකට ලක් වී තිබෙනවා.